Տնտեսական ցուցանիշներ

Հայաստանը համարվում է տնտեսապես ամենաազատ երկիրը ԱՊՀ երկրների մեջ

 

 www.heritage.org/index

Հայաստանը ընդգրկվել է տնտեսակա ազատության բարձր մակարդակ ցուցաբերող երկրների ցանկի մեջ և 2011թ. –ին, առաջ մղվելով Ֆրանսիայից, զբաղեցրել է 36րդ տեղը` համաձայն Wall Street Journal—ի և Heritage հիմնադրամի կողմից կատարված տարեկան ուսումնասիրության արդյունքների:

Տնտեսական ազատության գնահատականը հիմնված է 50 տնտեսական ցուցանիշների վրա, որոնք են կապիտալի հոսքեր և օտարերկրյա ներդրումներ, բանկային և ֆինանսական համակարգեր, դրամական, բյուջետային և առևտրային քաղաքականություն, աշխատավարձեր և գներ, պետության միջամտությունը տնտեսությանը, սեփականության իրավունքներ և կանոնակարգեր և սև շուկաներ:

Հայաստանն ունի բարենպաստ մակրոտնտեսական միջավայր հիմնված շուկայական տնտեսության վրա: Նրա կայուն աճը արձանագրվել է 1994-ից ի վեր:

Երկիրը հաջողությամբ իրականացրել է կայունացման և կառուցվածքային բարեփոխումների ծրագիրը: 1993-ին առաջին ֆոնդային բորսան հիմնադրվեց և նոր դրամական միավորը, դրամը, ներկայացվեց:

Տնտեսական Ազատության ինդեքսը, 2005-2011

 

ՀՆԱ կառուցվածքը 2005-2010 թթ. (%)

Ոլորտ/երկիր	2005	2006	2007	2008	2009	2010
Արդյունաբերություն	16.7	13.4	11.7	10.4	11.4	12
Գյուղատնտեսություն	19.0	18.7	18.2	16.1	16.7	17.2
Շինարարություն	19.6	23.7	24.5	25.3	18.6	17.1
Տրանսպորտ	6.0	6.3	6.9	6.8	7.2	6.8
Առևտուր	11.4	11.4	10.9	11.6	12.7	13.0

 

Ֆինանսական և տնտեսական տվյալներ 2007-2011թթ.

 

Նկարագրություն/երկիր	2007	2008	2009	2010	2011
ՀՆԱ-ի աճ (%)	13.7	6.9	-14.1	2.1	-
Սղաճ	4.4	9.0	3.4	8.2	7.7
ՕՈւՆ (մլն դոլ.)	670	1257.6	840.7	693.4	586.7
Գործազրկություն	7.1	6.3	7	7	6.7
Արտարժույթի փոխարժեք (տարեկան միջին)	342.08	305.97	363.28	373.66	372.50

 

                                                                      Սղաճը, դրամական միավորը և արտարժույթի գործակիցը

Սկսած 2007թ-ից. գնաճը տատանվում է: Այն կազմել է 4.4% 2007թ., 9% 2008 և 3.4% 2009 և 8.2% 2010-ին: Վերջին տարիներին արտարժութային փոխարժեքը համեմատաբար մնացել է կայուն: 2009թ-ին դրամ-դոլար հարաբերակցությունը փոխվել է` դրամը արժեզրկվել է նշանակալիորեն  նախորդ տարվա համեմատությամբ (մոտավոր 18.7%): Արժեքավորման աճը շարունակվեց մինչև 2010թ.-ը:  2011թ.-ին դրամը արժեքավորվել է 0.2%-ով նախորդ տարվա համեմատ:

 

 

 

Արտահանող երկրներ,  2008-2011 (%)

Երկիր	2008	2009	2010	2011
Ռուսաստան	19.7	14.3	15.4	16.8
Գերմանիա	17.4	16.2	12.7	11.9
Բուլղարիա	5.6	9.6	15.0	11.5
ԱՄՆ	5.0	10.1	7.9	7.6
Նիդերլանդներ	12.4	7.8	9.5	8.8
Բելգիա	8.5	5.9	7.0	5.3

 

 

Երկիր	2008	2009	2010	2011
ԵՄ	54.2	44.8	48.1	45.7
ԱՊՀ	23.6	18.9	19.1	19.8
ԱՄՆ	5.0	10.1	7.9	7.6
Այլ երկրներ	17.2	26.2	24.9	26.9

Ներմուծող երկրներ,   2008-2011 (%)

 

Երկիր	2008	2009	2010	2011
Ռուսաստան	19.2	23.9	16.1	16.6
Չինաստան	8.6	8.6	6.0	5.1
Ուկրաինա	7.1	6.1	5.5	5.3
Թուրքիա	6.1	5.3	5.0	4.9
Գերմանիա	5.8	5.3	3.9	3.9
ԱՄՆ	4.9	3.6	3.6	3.7

 

 

Երկիր	2008	2009	2010	2011
ԵՄ	26.6%	27.6%	27.4%	28.2%
ԱՊՀ	30.7%	31.4%	30.5%	29.1%
ԱՄՆ	4.9%	4.1%	3.0%	3.6%
Այլ երկրներ	37.8%	36.9%	39.1	39.1

 

 Հիմնական ներմուծվող ապրանքներ, 2008-2011թթ.

հազ. դոլարով

 

Ապրանք	2008	2009	2010	2011
Թանկարժեք քար և մետաղ	305508.4	107341.5	158867.6	214963.4
Ոչ թանկարժեք մետաղ	413360.8	375577.2	368197.7	326871.3
Հանքանյութեր	660109.7	540570.9	666021.6	821611.8
Սնունդ	347095.5	264659.0	308810.4	348468.9
Հագուստ	153034.6	92317.2	122558.5	160928.6

 

 

Հիմնական արտահանվող ապրանքներ,    2008-2011թթ.                                   

հազ. դոլարով

 

Ապրանք	2008	2009	2010	2011
Թանկարժեք քար, մետաղ	174662.1	105075.1	134049.4	196441.4
Ոչ թանկարժեք մետաղ	346792.7	231152.0	332428.9	364728.5
Հանքանյոթւեր	174175.6	145624.8	306752	398783.6
Սնունդ	176228.1	99570.2	131065.6	183915.7
Հագուստ	40202.4	14825.7	6751.2	8382.3

Վերադարձ