|
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՆՈՒՐԲ ՕՐԳԱՆԱԿԱՆ ՔԻՄԻԱՅԻ ՈԼՈՐՏԸ
Հայաստանում և՛ նուրբ օրգանական, և՛ նեղ մասնագիտական քիմիական արտադրություն հիմնելու բազմաթիվ հնարավորություններ ինչպես նաև տասնյակ այլ ընթացիկ հետազոտություններ կան, որոնց արդյունքում ստացվել են այս և այլ ապրանքանիշային նոր արտադրանքներ: Հայաստանում դեռ պատմական ժամանակներից գերիշխել են խորացված գիտելիքները և հետազոտություններ կատարելը, և սա հարյուրավոր տարիների ընթացքում բառացիորեն դարձել է Հայաստանի դրոշմը:
Հայաստանում նուրբ օրգանական քիմիայի ոլորտը փաստորեն բաժանված է երկու կլաստերի: Առաջին կլաստերը, «Առևտրային ձեռնարկություններ»-ը, ներկայացնում է նուրբ օրգանական քիմիայի ոլորտի արտադրողներին: Երկրորդ կլաստերը կոչվում է «Հետազոտական ինստիտուտներ», որը ստեղծվել է նուրբ օրգանական քիմիայի ոլորտում նոր հետազոտություններ և ուսումնասիրություններ կատարող ինստիտուտների հիման վրա:
Նեղ մասնագիտական և նուրբ օրգանական քիմիայի ոլորտի արտադրողները պատրաստ են ապահովելու/ներկայացնելու ավելի քան 5000 նեղ մասնագիտական և նուրբ օրգանական քիմիայի ապրանքատեսակ, որոնց անվանումները տեղակայված են www.finechemicalsmarket.com ինտերնետային էջում: Նշենք նաև, որ այս արտադրողները արտադրում են ոչ մեծ ծավալների պատվերներ պատվիրատուի պահանջներին համապատասխան (մինչև 1տոննա ծավալով) բարձր որակի և բարձր գին ունեցող արտադրանք, քանի որ արտադրատեսակի ստացումը շատ բարդ է և աշխատատար: Այս բոլորը կանոնապես կատարվել է վեց մայրցամաքների սպառողների համար:
Հայաստանում գոյություն ունեն 93 գիտահետազոտական կենտրոն և ինստիտուտ: Կարելի է ասել, սրանցից 5-ը հիմնականում զբաղվում են նուրբ օրգանական քիմիայով: Մասնավորապես, այս հինգ գիտահետազոտական ինստիտուտները կենտրոնացված են երեք ճյուղերի վրա ըստ իրենց ուղղվածության, պահանջարկի և ծավալած գործունեության` դեղագործություն, հացահատիկի պահպանություն և այլ գյուղատնտեսական քիմիկատներ, սննդի կոմպոնենտներ և բժշկական հետազոտական արտադրատեսականի:
Հայկական դեղագործական հետազոտական ինստիտուտներն ունեն զարգացած և պատենտավորված նոր գործող դեղագործական կոմպոնենտ (ԳԴԿ), որն լիցենզավորման ընթացքի մեջ է, քանի որ այն տարբեր ուղղությունների նորարարական հետազոտություն է. ԳԴԿ-ն սրտամկանային, նեյրոհոգեբանական, վարակիչ հիվանդությունների և չարորակ ուռուցքների; նոր կարդիոակտիվ հորմոնների համար կլինիկական արդյունքներ (բջջային մակարդակի), և նոր մետաղ պարունակող սպիտակուցներ և ֆերմենտներ, հայտնաբերելու մի շարք նեյրոդեգեներատիվ հիվանդություններ՝ սկսած Ալցմերի հիվանդությունից մինչև Պարկինսոնյան հիվանդությունը բուժելու մեթոդ է:
Հայկական ագրոքիմիական ինստիտուտները ունեն հացահատիկի/բերքի պահպանման նոր պատենտավորված և փորձարկված արտադրատեսակ, որը ցուցաբերել է բարձր արդյունավետություն, ցածր թունավորվածություն և բոլոր առումներով՝ շրջակա միջավայրին չվնասող.
Հայաստանում նոր դեղագործական, ագրոքիմիական կամ այլ քիմիական մոլեկուլ ստեղծելու աշխատուժը / վարչարարական ծախսերը ծայրահեղ ցածր են: Միջին աշխատավարձը, որն ընդգրկում է բոլոր տեսակի ծախսերը (հարկեր, պարգևներ, սոց.ապահովում և այլն) 5-10 տարի այս բնագավառում փորձ ունեցող հետազոտող գիտաշխատողի համար կազմում է մոտավորապես $150 ԱՄՆ դոլարին համարժեք դրամ: Սա համեմատենք ԱՄՆ-ի ոչ փորձառու հետազոտող քիմիկոսի 2004թ.-ի միջին ամսական աշխատավարձի հետ (առանց աշխատավարձի հետ կապված հարկերի), որը կազմում է ավելի քան $5000 ԱՄՆ դոլար:
Սա նկատելի առավելություն է Հայաստանի գիտահետազոտական ինստիտուտների համար, որը չի կարող չգնահատվել այս ուղղվածությունը հետապնդող շահութաբեր արտասահմանյան կենտրոնների կողմից` կիրառելով արդիական համաշխարհային տենդենցը հատկապես հիմնականում օֆշորային հետազոտության մեջ:
Հայաստանի ավանդույթները նուրբ օրգանական քիմիայի բնագավառում՝ Հայաստանի բարձր կրթական և փորձառու աշխատուժով և անմրցունակ աշխատավարձի չափով, կարող են բավարարել քիմիական կոմպոնենտների արտադրությունը, որը աշխատանքի և գիտական հագեցվածություն ունի: Սա երկիրը դարձնում է շահութաբեր քիմիական արտադրության և ԳԻ տեղակայման առումով:
|
|
ՀՀ Տեղեկատվական Տեխնոլոգիաների Զարգացմանն Աջակցող Խորհրդի Քարտողարություն 